AI đang đi vào nhiều doanh nghiệp rất nhanh. Nhưng khi bắt đầu, một câu hỏi luôn xuất hiện: một doanh nghiệp cần bao nhiêu người phụ trách AI là vừa đủ? Nếu ít quá, AI dễ bị bỏ quên. Nếu nhiều quá, doanh nghiệp lại tốn nguồn lực mà không tạo ra hiệu quả rõ ràng.
Câu trả lời không nằm ở việc tuyển thật đông. Câu trả lời nằm ở việc tổ chức đúng vai trò. Với đa số doanh nghiệp, chỉ cần một đầu mối chính, một nhóm phối hợp nhỏ và sự tham gia của các phòng ban liên quan. Nói cách khác, doanh nghiệp không cần một “đội AI” quá lớn. Doanh nghiệp cần một cấu trúc đủ rõ để AI đi vào vận hành thật.
Đừng bắt đầu bằng số lượng, hãy bắt đầu bằng vai trò
Nhiều doanh nghiệp nghĩ rằng phải có cả một phòng ban riêng mới triển khai được AI. Thực tế không phải vậy. AI chỉ tạo ra giá trị khi có người chịu trách nhiệm rõ ràng.
Người này không nhất thiết phải là chuyên gia kỹ thuật. Họ cần hiểu mục tiêu kinh doanh. Họ cần biết công việc nào có thể dùng AI. Họ cần kết nối được giữa công nghệ và nhu cầu thực tế.
Đây là vai trò của người phụ trách AI. Nếu không có một đầu mối như vậy, AI rất dễ bị phân tán. Phòng marketing dùng một kiểu. Phòng sales dùng một kiểu. Phòng vận hành lại dùng một kiểu khác. Kết quả là doanh nghiệp có công cụ, nhưng không có hệ thống.
Doanh nghiệp nhỏ thường chỉ cần 1 người đầu mối chính
Với doanh nghiệp nhỏ, một người phụ trách AI thường là đủ để khởi động. Người này có thể kiêm nhiệm. Nhưng họ phải có quyền điều phối và theo dõi.
Nhiệm vụ của họ là:
- Xác định bài toán AI ưu tiên
- Phối hợp với các phòng ban
- Theo dõi hiệu quả triển khai
- Đề xuất cải tiến
Ở giai đoạn đầu, doanh nghiệp nhỏ không cần quá nhiều người. Điều quan trọng là có người giữ nhịp. Có người chịu trách nhiệm. Có người nối AI với công việc thật.
Nếu không có đầu mối, việc triển khai AI cho doanh nghiệp thường bị đứt đoạn rất nhanh.
Doanh nghiệp vừa nên có 1 đầu mối chính và 2–3 người phối hợp
Khi doanh nghiệp lớn hơn, nhu cầu AI cũng rộng hơn. Lúc này, một người phụ trách trung tâm vẫn cần thiết. Nhưng người đó không thể làm mọi việc một mình.
Doanh nghiệp nên có thêm vài người đại diện từ các bộ phận quan trọng. Có thể là marketing, sales, chăm sóc khách hàng hoặc vận hành. Họ không nhất thiết làm toàn thời gian cho AI. Nhưng họ là người phản hồi nhu cầu thực tế từ bộ phận mình.
Mô hình này giúp AI không bị tách khỏi công việc hằng ngày. Người phụ trách chính lo định hướng. Nhóm phối hợp lo triển khai theo từng phòng ban. Cách làm này thường hiệu quả hơn nhiều so với việc lập một nhóm quá lớn nhưng thiếu kết nối.
Đây cũng là nền tảng của ứng dụng AI trong doanh nghiệp ở giai đoạn đầu và giữa.
Doanh nghiệp lớn cần một mô hình rõ hơn, không cần quá đông
Với doanh nghiệp lớn, AI thường chạm vào nhiều hệ thống hơn. Khi đó, cần phân vai rõ hơn. Nhưng “rõ hơn” không có nghĩa là “đông hơn vô hạn”.
Doanh nghiệp lớn thường cần ba lớp:
- Một người hoặc một nhóm chịu trách nhiệm chiến lược
- Một nhóm kỹ thuật hoặc vận hành AI
- Các đại diện phòng ban sử dụng AI hàng ngày
Cấu trúc này giúp doanh nghiệp vừa giữ được định hướng chung, vừa bám sát nhu cầu từng bộ phận. Nếu chỉ có nhóm kỹ thuật mà thiếu người dùng thực tế, AI sẽ khó tạo ra giá trị. Nếu chỉ có người dùng mà thiếu người điều phối, mọi thứ sẽ rối.
Vai trò quan trọng nhất là kết nối
Điều doanh nghiệp cần nhất không phải là thật nhiều người biết AI. Điều cần nhất là người biết kết nối AI với công việc.
Người phụ trách AI cần hiểu:
- Bài toán nào nên ưu tiên
- Dữ liệu nào cần chuẩn hóa
- Phòng ban nào cần hỗ trợ trước
- Đâu là hiệu quả đo được
Người này giống như nhạc trưởng. Họ không chơi mọi nhạc cụ. Nhưng họ giúp cả dàn nhạc đi đúng nhịp.
Nếu không có vai trò này, việc đào tạo AI cho nhân sự sẽ dễ bị rời rạc. Mỗi người học một chút. Mỗi phòng ban dùng một kiểu. Nhưng doanh nghiệp không tạo ra chuyển đổi thật.
Khi nào cần thêm người?
Doanh nghiệp chỉ nên tăng số người phụ trách AI khi khối lượng công việc và mức độ phức tạp đã tăng đủ lớn.
Nếu AI mới ở giai đoạn thử nghiệm, một người đầu mối có thể đủ. Nếu AI đã đi vào nhiều phòng ban, cần thêm người phối hợp. Nếu AI đã chạm vào dữ liệu lớn hoặc hệ thống trọng yếu, cần thêm lớp kiểm soát.
Nói cách khác, số người phụ trách AI nên tăng theo mức độ trưởng thành của doanh nghiệp. Không nên tuyển trước rồi mới tìm việc.
Kết luận
Vậy một doanh nghiệp cần bao nhiêu người phụ trách AI là vừa đủ? Câu trả lời là: không cần quá nhiều. Thường chỉ cần một đầu mối chính, một nhóm phối hợp nhỏ và sự tham gia thực chất của các phòng ban liên quan.
Điều quan trọng không phải là số lượng. Điều quan trọng là vai trò rõ ràng, trách nhiệm rõ ràng và quy trình rõ ràng. Khi ba yếu tố này có đủ, AI mới thật sự đi vào vận hành. Khi đó, doanh nghiệp không chỉ “có AI”. Doanh nghiệp mới thật sự làm việc cùng AI.
Liên hệ ngay chuyên gia HVCG để nhận tư vấn miễn phí giải pháp đào tạo doanh nghiệp tối ưu nhất dành riêng cho doanh nghiệp bạn!
